خرد کردن جوجهها (chick maceration) یک روش رایج در صنعت مرغ گوشتی است که در آن جوجههای نر یک روزه، به دلیل عدم سوددهی برای تولید گوشت یا تخممرغ، زنده خرد میشوند. در آمریکای لاتین، برزیل و مکزیک بزرگ‌ترین تولیدکنندگان، سالانه میلیونها جوجه به این روش کشته میشوند. اما استراتژی فشار سهامداران (shareholder pressure strategy) به تدریج شرکتها را وادار به پذیرش روشهای جایگزین مانند خفهکردن با گاز (controlled atmosphere stunning) کرده است. این واژه‌نامه ۱۰ اصطلاح کلیدی را برای درک این تحولات در بافت آمریکای لاتین ارائه می‌دهد.
۱. خرد کردن جوجهها (Chick Maceration): روشی پنهان در هچریها
خرد کردن جوجهها در آمریکای لاتین، به ویژه در برزیل که بزرگ‌ترین صادرکننده گوشت مرغ جهان است، یک عمل استاندارد است. تخمین زده میشود که سالانه ۳۰۰ میلیون جوجه نر در برزیل خرد میشوند (ABPA, 2024). این روش در هچری‌های صنعتی انجام میشود و به دلیل هزینه پایین (کمتر از ۰.۰۱ دلار به ازای هر جوجه) همچنان غالب است. اما فعالان با مستندسازی مخفیانه این فرایند، فشار را افزایش دادهاند.
“خرد کردن جوجهها یک شکنجه پنهان است که در پشت دیوارهای هچریها رخ می‌دهد. ما با استفاده از دوربین‌های مخفی و قطعنامههای سهامداران، این رنج را به نور آفتاب آورده‌ایم.”
۲. فشار سهامداران (Shareholder Pressure): چگونه سرمایه‌گذاران تغییر را رقم می‌زنند؟
فشار سهامداران به معنای استفاده از حقوق مالکیتی سهامداران برای تأثیرگذاری بر سیاستهای شرکت است. در آمریکای لاتین، صندوقهای بازنشستگی بزرگ مانند Previ و Petros در برزیل قطعنامه‌هایی را برای الزام شرکتهایی مانند BRF به گزارش شفاف درباره روشهای کشتار جوجهها ارائه دادهاند. این استراتژی در سال ۲۰۲۴ منجر به تعهد BRF برای آزمایش جایگزین‌های خرد کردن جوجهها شد (BRF Annual Report, 2024).
تعداد قطعنامههای سهامداران علیه خرد کردن جوجهها در آمریکای لاتین (۲۰۲۰-۲۰۲۵)
۳. خفهکردن با گاز (Controlled Atmosphere Stunning - CAS): جایگزین اخلاقی؟
خفهکردن با گاز (CAS) یک روش جایگزین است که در آن جوجهها با مخلوطی از گازهای بیاثر (مانند نیتروژن) بیهوش میشوند. این روش در اتحادیه اروپا از سال ۲۰۲۱ به تدریج اجباری شده است، اما در آمریکای لاتین تنها ۵٪ از هچریها از آن استفاده میکنند (Compassion in World Farming, 2024). هزینه بالای تجهیزات (حدود ۵۰۰,۰۰۰ دلار به ازای هر هچری) مانع اصلی است.
| روش | هزینه به ازای هر جوجه (دلار) | تأیید رفاه حیوانات (OIE) | میزان استفاده در آمریکای لاتین |
|---|---|---|---|
| خرد کردن (Maceration) | ۰.۰۱ | غیرمجاز | ۹۵٪ |
| خفهکردن با گاز (CAS) | ۰.۱۵ | مجاز | ۵٪ |
| خفهکردن با CO2 | ۰.۱۲ | مشروط | ۳٪ |
| برق‌گرفتگی (Electrocution) | ۰.۰۸ | غیرمجاز برای جوجه | ۲٪ |
۴. استراتژی خروج سهام (Divestment): تهدید مالی برای شرکتها
استراتژی خروج سهام (divestment) به معنای فروش سهام شرکتهایی است که از خرد کردن جوجهها استفاده میکنند. در سال ۲۰۲۴، صندوق سرمایه‌گذاری اخلاقی Nordea Asset Management سهام خود در JBS را به دلیل عدم شفافیت در روشهای کشتار فروخت (Nordea, 2024). این حرکت ارزش سهام JBS را ۲.۳٪ کاهش داد و فشار بر شرکت را افزایش داد.
۵. شفافیت زنجیره تأمین (Supply Chain Transparency): ابزار اصلی فعالان
شفافیت زنجیره تأمین به معنای افشای اطلاعات در مورد فرایندهای تولید، از جمله روشهای کشتار جوجهها، است. در مکزیک، شرکت Bachoco پس از فشار سهامداران، گزارش سالانه‌ای درباره درصد جوجههای خرد شده منتشر کرد که نشان داد ۸۷٪ از جوجههای نر خرد میشوند (Bachoco Sustainability Report, 2024). این داده‌ها به فعالان امکان می‌دهد تا کمپینهای هدفمندتری طراحی کنند.
۶. قطعنامه سهامداران (Shareholder Resolution): ابزار قانونی تغییر
قطعنامه سهامداران یک پیشنهاد رسمی است که در مجمع عمومی سالانه شرکت رای‌گیری میشود. در سال ۲۰۲۵، صندوق CalPERS (بزرگ‌ترین صندوق بازنشستگی آمریکا) قطعنامه‌ای را در JBS ارائه داد که خواستار حذف خرد کردن جوجهها تا ۲۰۲۸ بود. این قطعنامه با ۳۴٪ آرا تصویب شد و JBS را متعهد به ارائه گزارش سالانه کرد (CalPERS, 2025).
۷. هچری (Hatchery): نقطه شروع رنج
هچریها در آمریکای لاتین، به ویژه در ایالت سائو پائولوی برزیل، مرکز خرد کردن جوجهها هستند. حدود ۹۰٪ از هچری‌های برزیل از روش خرد کردن استفاده میکنند (ABPA, 2024). فعالان با استفاده از دوربین‌های مخفی، تصاویری از خطوط خرد کردن را ثبت کردهاند که منجر به افزایش فشار سهامداران شده است.
۸. جوجه نر (Male Chick): قربانی خاموش صنعت تخممرغ
در صنعت تخممرغ، جوجههای نر به دلیل ناتوانی در تخمگذاری و گوشت کم، بیارزش هستند و بلافاصله پس از تفکیک جنسیت خرد میشوند. در آمریکای لاتین، حدود ۵۰٪ از جوجههای هچری نر هستند (FAO, 2023). این مسئله باعث شده فعالان بر روی فناوری‌های تفکیک جنسیت در تخم (in-ovo sexing) تمرکز کنند.
۹. تفکیک جنسیت در تخم (In-Ovo Sexing): راه‌حل فناورانه
تفکیک جنسیت در تخم یک فناوری است که جنسیت جوجه را قبل از هچ شدن تعیین میکند و از تولد جوجههای نر جلوگیری میکند. این روش در اروپا در حال گسترش است، اما در آمریکای لاتین تنها دو شرکت (Embrapa و Hy-Line) آن را در مرحله آزمایشی دارند (Embrapa, 2024). هزینه بالای ۰.۳۰ دلار به ازای هر تخم مانع اصلی است.
۱۰. شرکت BRF: نماد مقاومت و تغییر
BRF، بزرگ‌ترین تولیدکننده مرغ در برزیل، در مرکز استراتژی فشار سهامداران قرار دارد. این شرکت در سال ۲۰۲۴ پس از قطعنامه سهامداران، متعهد شد که تا ۲۰۲۷ خرد کردن جوجهها را به طور کامل حذف کند (BRF, 2024). اما گزارش‌های اخیر نشان می‌دهد که تنها ۱۲٪ از هچری‌های آن به CAS مجهز شده‌اند (Mercy For Animals, 2025).
Frequently asked questions
چرا جوجههای نر در صنعت تخممرغ خرد میشوند؟+
جوجههای نر در صنعت تخممرغ به دلیل ناتوانی در تخمگذاری و رشد کندتر برای تولید گوشت، از نظر اقتصادی بیارزش هستند. بنابراین، بلافاصله پس از تفکیک جنسیت در هچری، با روشهایی مانند خرد کردن زنده کشته میشوند. این عمل در آمریکای لاتین، به ویژه برزیل و مکزیک، رایج است و سالانه میلیونها جوجه را شامل میشود (FAO, 2023).
آیا خرد کردن جوجهها در برزیل قانونی است؟+
بله، خرد کردن جوجهها در برزیل قانونی است و توسط وزارت کشاورزی برزیل (MAPA) تنظیم میشود. با این حال، فشار سهامداران و کمپینهای حقوق حیوانات، شرکتهایی مانند BRF و JBS را مجبور به تعهد برای حذف تدریجی این روش کرده است. قوانین اتحادیه اروپا از سال ۲۰۲۱ این روش را ممنوع کرده است، اما آمریکای لاتین هنوز چنین قانونی ندارد.
جایگزین خرد کردن جوجهها چیست؟+
جایگزین اصلی خرد کردن جوجهها، خفهکردن با گاز (CAS) است که جوجهها را با گاز بیاثر بیهوش میکند. روش دیگر تفکیک جنسیت در تخم (in-ovo sexing) است که از تولد جوجههای نر جلوگیری میکند. هر دو روش در اروپا در حال گسترش هستند، اما در آمریکای لاتین به دلیل هزینه بالا تنها ۵٪ از هچریها از CAS استفاده میکنند (Compassion in World Farming, 2024).
چگونه سهامداران میتوانند خرد کردن جوجهها را متوقف کنند؟+
سهامداران میتوانند با ارائه قطعنامههای سهامداران در مجامع عمومی سالانه، شرکتها را مجبور به افشای روشهای کشتار و تعهد به حذف خرد کردن جوجهها کنند. همچنین استراتژی خروج سهام (فروش سهام) فشار مالی ایجاد میکند. صندوقهای بازنشستگی در برزیل و آمریکا از این ابزارها برای تغییر سیاستهای BRF و JBS استفاده کردهاند (ShareAction, 2025).
آیا مصرفکنندگان میتوانند از خرد کردن جوجهها جلوگیری کنند؟+
بله، مصرفکنندگان میتوانند با خرید تخممرغ از برندهایی که متعهد به حذف خرد کردن جوجهها هستند (مانند برندهای دارای گواهی Certified Humane یا گواهیهای تفکیک جنسیت در تخم)، تأثیر بگذارند. همچنین با انتخاب محصولات وگان یا گیاهی، تقاضا برای تخممرغ کاهش مییابد. در آمریکای لاتین، کمپینهای مصرفکننده مانند «Choose Wisely» در برزیل آگاهی را افزایش دادهاند.
| اصطلاح | تعریف | مثال |
|---|---|---|
| خرد کردن جوجهها | کشتار جوجههای یک روزه با تیغه‌های چرخان | BRF در برزیل روزانه ۸۰۰,۰۰۰ جوجه نر خرد میکند |
| فشار سهامداران | استفاده از حقوق سهام برای تغییر سیاست شرکت | قطعنامه CalPERS در JBS برای حذف خرد کردن جوجهها |
| خفهکردن با گاز (CAS) | بیهوشی جوجهها با گاز بیاثر | تنها ۵٪ هچری‌های آمریکای لاتین از CAS استفاده میکنند |
| استراتژی خروج سهام | فروش سهام به دلیل عدم رعایت اخلاق | Nordea سهام JBS را در ۲۰۲۴ فروخت |
| شفافیت زنجیره تأمین | افشای اطلاعات تولید و کشتار | Bachoco گزارش ۸۷٪ خرد کردن جوجهها را منتشر کرد |
| قطعنامه سهامداران | پیشنهاد رسمی در مجمع سهامداران | قطعنامه BRF برای حذف خرد کردن تا ۲۰۲۷ |
| تفکیک جنسیت در تخم | تعیین جنسیت قبل از هچ شدن | Embrapa در برزیل آزمایشی با ۱۰,۰۰۰ تخم |
| جوجه نر | جوجههای بیارزش در صنعت تخممرغ | ۵۰٪ جوجههای هچری نر هستند |
